Gübretaş nedir, ne zaman kuruldu? 73 yıllık dev şirketin bilinmeyen yönleri
Gübretaş, 1952 yılında Adnan Menderes hükümeti tarafından kurulan Türkiye'nin ilk kimyevi gübre üreticisi. 900 bin ton/yıl üretim kapasitesi, 1.810 çalışanı ve Bilecik Söğüt'teki 109 ton altın rezervli madeni ile dikkat çekiyor. Tarım Kredi Kooperatifleri'nin yüzde 75,95 hissesine sahip olduğu şirket, Borsa İstanbul'da işlem görüyor.
21 Ekim 2025 | Okuma Süresi: 8 dakika
Gübretaş hakkında herkesin merak ettiği sorular
Gübretaş kimin? Gübretaş ne zaman kuruldu? Gübretaş kaç kişi çalışıyor? Gübretaş hangi ürünleri üretiyor? Gübretaş'ın üretim kapasitesi ne kadar? Gübretaş altın madeni nerede? Türkiye ekonomisi için Gübretaş'ın önemi nedir? Bu sorular son dönemde internet aramalarında en çok merak edilenler arasında yer alıyor.
Gübretaş nedir, hangi amaçla kuruldu?
Gübre Fabrikaları Türk Anonim Şirketi (Gübretaş), 6 Kasım 1952 tarihinde dönemin Başbakanı Adnan Menderes'in liderliğindeki Bakanlar Kurulu kararıyla, Türk çiftçisinin kimyevi gübrelerden yararlanarak tarımsal verimliliği artırması amacıyla kuruldu. Şirketin kuruluşunda Ziraat Bankası öncülüğünde Zirai Donatım Kurumu, Şeker Fabrikaları, Sümerbank, Etibank, Makine Kimya Endüstrisi ve Fertilizer Corporation of America şirketleri ortak oldu.
Türkiye'nin ilk kimyevi gübre fabrikası
Gübretaş, resmi olarak 1953 yılında faaliyete geçti ve 1954 yılında İskenderun Sarıseki'de Türkiye'nin ilk kimyevi gübre fabrikasını kurdu. 100 bin ton kapasiteli bu fabrikada Normal Süper Fosfat (NSP) gübresi üretilerek çiftçilere sunuldu.
Gübretaş'ın tarihsel gelişimi
1950-1960'lar: Kuruluş dönemi
1952: Bakanlar Kurulu kararıyla kuruluş
1953: Resmi faaliyete başlama
1954: İskenderun'da ilk fabrika (100 bin ton/yıl)
1961: Kocaeli Yarımca'da ikinci fabrika (100 bin ton/yıl)
1980-1990'lar: Büyüme ve halka arz
1986: Borsa İstanbul'da işlem gören ilk 15 şirketten biri oldu
1989: Yarımca'da 300 bin ton kapasiteli yeni kompoze gübre fabrikası
1993: Tarım Kredi Kooperatifleri ana hissedar oldu
2000-2020'ler: Uluslararasılaşma ve çeşitlenme
2008: Razi Petrokimya girişimiyle Türkiye'nin yurtdışındaki en büyük sanayi yatırımını gerçekleştirdi
2009: TARKİM Bitki Koruma A.Ş. faaliyete başladı
2015: Bahçem markasıyla bahçe ve süs bitkileri sektörüne girdi
2020: Gübretaş Maden Yatırımları A.Ş. kuruldu
Gübretaş'ın güncel üretim kapasitesi
Gübretaş, Yarımca Tesisleri'nde 800 bin ton/yıl kimyevi gübre, İzmir Tesisleri'nde 100 bin ton/yıl sıvı ve toz gübre kapasitesi olmak üzere toplam 900 bin ton/yıl üretim kapasitesine sahiptir.
Üretim tesisleri
Kocaeli Yarımca Tesisleri: 800 bin ton/yıl (katı gübre)
İzmir Tesisleri: 100 bin ton/yıl (sıvı ve toz gübre)
İskenderun Tesisleri: Depolama ve lojistik
Gübretaş kaç kişi çalışıyor?
Gübretaş'ın güncel çalışan sayısı 1.810 kişi olup, şirket 2.756 satış noktasına, 2 limana, 5 lojistik merkezine ve 5 üretim tesisine sahiptir. Şirketin 4 adet laboratuvarı ve 1 adet Ar-Ge merkezi bulunmaktadır.
İstihdam ve altyapı rakamları
Çalışan sayısı: 1.810 kişi
Satış noktası: 2.756 adet
Liman: 2 adet
Lojistik merkezi: 5 adet
Üretim tesisi: 5 adet
Laboratuvar: 4 adet
Ar-Ge merkezi: 1 adet
Gübretaş kimin? Ortaklık yapısı
Gübretaş'ın yüzde 75,95'i Türkiye Tarım Kredi Kooperatifleri'ne ait. Kalan yüzde 8,76'sı Oğuzhan Şahinkaya'ya, yüzde 15,29'luk kısmı ise halka açık ve diğer kişilere ait.
Ortaklık dağılımı:
Tarım Kredi Kooperatifleri: %75,95
Oğuzhan Şahinkaya: %8,76
Halka açık ve diğer: %15,29
Şirketin hisseleri Borsa İstanbul'da GUBRF kodu ile BİST-50 endeksinde işlem görmektedir.
Söğüt altın madeni projesi: Gübretaş'ın en büyük yatırımı
2020 yılında Türkiye Tarım Kredi Kooperatifleri iştiraki olan Gübretaş Maden Yatırımları A.Ş., Söğüt Altın Madeni sahasını devralmış ve bölgede endüstriyel ölçekte altın üretimi için önemli yatırımlar yapmıştır.
Söğüt altın madeni hakkında temel bilgiler
Konum: Bilecik ili, Söğüt ilçesi Rezerv: 109 ton altın rezervi ve 60 ton çıkarılabilir altın Açılış: 27 Ocak 2023 tarihinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın katılımıyla resmi açılış yapıldı İstihdam: Proje tam kapasite devreye girdiğinde 800 kişiye istihdam sağlanması hedefleniyor
Altın madeni yatırım aşamaları
Faz 1 (Tamamlandı):
2021 yılı sonunda başlandı, 27 Ocak 2023'te açıldı
Yıllık 240 bin ton cevher işleme kapasitesi
70 milyon dolar yatırım
Faz 2 (Devam ediyor):
11 Aralık 2024'te Finlandiyalı Metso ile 70 milyon euro değerinde sözleşme imzalandı
Yıllık 400 bin ton cevher işleme kapasitesi hedefleniyor
Konsantre üretim tesisi kurulacak
Faz 3 (Planlama aşamasında):
Tam kapasite üretim hedefleniyor
Altın madeninin ekonomik etkisi
Söğüt'teki altın madeni üç fazıyla tam kapasiteye çıktığında yıllık 400 milyon dolarlık altın ithalatını engelleyecek. Tesis tam kapasite üretime başladığında Türkiye'nin üçüncü büyük altın üreticisi haline gelecek.
Gübretaş'ın ürettiği ürünler
Gübre ürün grupları
Katı gübreler: NPK kompoze gübreler, DAP, TSP, NSP
Sıvı gübreler: Damla sulama ve yaprak gübreleri
Toz gübreler: Özel formülasyonlu ürünler
Organik gübreler: Sürdürülebilir tarım ürünleri
Yavaş salınımlı gübreler: Modern tarım teknolojisi
Diğer iş kolları
Bitki koruma ürünleri: TARKİM A.Ş. aracılığıyla
Bahçe ürünleri: Gübretaş Bahçem markası
Madencilik: Gübretaş Maden Yatırımları A.Ş.
Gübretaş'ın Türkiye ekonomisindeki önemi
Tarım sektöründeki liderlik
Ülkemizde tarımsal üretim yapılan arazilerde kullanılan gübrenin her yüz torbasından otuzunda Gübretaş'ın logosu bulunuyor. Bu da şirketin yüzde 30'luk pazar payına sahip olduğunu gösteriyor.
Ekonomiye katkılar
Yıllık 900 bin ton gübre üretimi
1.810 kişiye doğrudan istihdam
İhracat ve ithalat dengesi
Teknoloji transferi ve Ar-Ge yatırımları
Tarımsal verimlilikte artış sağlama
Sürdürülebilirlik çalışmaları
Toprak analiz laboratuvarları
Çiftçi eğitim programları
Model tarla uygulamaları
Bilinçli gübreleme danışmanlığı
Çevre dostu üretim teknolojileri
Gübretaş'ın iştirak şirketleri
Gübretaş Maden Yatırımları A.Ş.: %100 pay
TARKİM Bitki Koruma A.Ş.: %50,48 pay
Tarım Kredi Teknoloji A.Ş.: %31,78 pay
Razi Petrochemical Co.: %45,88 pay
Gübretaş hisse performansı
Gübretaş hisseleri Borsa İstanbul'da GUBRF kodu ile işlem görmektedir. Şirket hem BİST-50 endeksinde hem de Ekim 2022'den itibaren BİST Katılım Endeksi'nde yer almaktadır.
Sıkça sorulan sorular
S: Gübretaş ne zaman kuruldu? C: Gübretaş, 6 Kasım 1952 tarihinde Bakanlar Kurulu kararıyla kuruldu ve 1953 yılında resmi olarak faaliyete geçti.
S: Gübretaş kimin? C: Gübretaş'ın yüzde 75,95'i Türkiye Tarım Kredi Kooperatifleri'ne aittir. Kalan hisseler Borsa İstanbul'da işlem görmektedir.
S: Gübretaş kaç kişi çalışıyor? C: Gübretaş'ta güncel olarak 1.810 kişi çalışmaktadır.
S: Gübretaş'ın üretim kapasitesi ne kadar? C: Gübretaş'ın toplam üretim kapasitesi yılda 900 bin tondur. Bunun 800 bin tonu katı gübre, 100 bin tonu sıvı ve toz gübredir.
S: Söğüt altın madeni Gübretaş'a mı ait? C: Evet, Söğüt altın madeni Gübretaş'ın yüzde 100 iştiraki olan Gübretaş Maden Yatırımları A.Ş. tarafından işletilmektedir.
S: Gübretaş hangi ürünleri üretiyor? C: Gübretaş katı gübreler, sıvı gübreler, toz gübreler, organik gübreler ve yavaş salınımlı gübreler üretmektedir. Ayrıca bitki koruma ürünleri ve bahçe ürünleri de portföyünde bulunmaktadır.
S: Gübretaş hissesi nereden alınır? C: Gübretaş hisseleri GUBRF kodu ile Borsa İstanbul'da işlem görmektedir ve herhangi bir aracı kurum üzerinden alınabilir.
S: Gübretaş'ın merkezi nerede? C: Gübretaş'ın genel merkezi İstanbul Kadıköy'de bulunmaktadır. Üretim tesisleri ise Kocaeli Yarımca, İzmir Aliağa ve Hatay İskenderun'da yer almaktadır.
Kaynak: www.koydenhaber.com
Etiketler: #Gübretaş #GübreFabrikaları #TarımKrediKooperatifleri #SöğütAltınMadeni #TürkiyeEkonomisi #GUBRF #BirlikteDahaGüçlüyüz
Bu haberi paylaşın:
İlgili Haberler:
Tarım Kredi Kooperatifleri 2025 destekleri açıklandı