İnanılmaz olay! Mezarlık Altındaki toprakta 5,5 Milyon Yabani Arı..

Mezarlık Altındaki Gizli Dev Devrim: New York’ta 5,5 Milyon Yabani Arıdan Oluşan 100 Yıllık Rekor Koloni Keşfedildi!

Amerika Birleşik Devletleri’nin New York eyaletinde, her gün yüzlerce insanın sessizce ziyaret ettiği tarihi bir mezarlığın altında, dünya doğa tarihini sarsan ve böcek bilimcileri (entomologları) hayrete düşüren devasa bir keşif tescillendi. Cornell Üniversitesi Tarım ve Yaşam Bilimleri Fakültesi araştırmacıları, Ithaca kentindeki tarihi East Lawn Mezarlığı'nın toprak tabakasının altında, yaklaşık 5,5 milyon bireyden oluşan ve yer altında yuva yapan dev bir yabani arı kolonisi deşifre etti. Literatürde şimdiye kadar belgelenmiş "dünyanın en büyük yalnız arı topluluklarından biri" olarak kayıtlara geçen bu gizli siber cumhuriyetin, el değmemiş kumlu topraklar sayesinde tam 100 yılı aşkın bir süredir insanlardan izole şekilde orada geliştiği kanıtlandı.

HABER MERKEZİ - Tarımsal üretim zincirinde ve meyve bahçelerinde tozlaşmanın (polen transferinin) bir numaralı mimarı olan yabani arılar, endüstriyel kimyasal ilaçlar nedeniyle tüm dünyada kitlesel yok oluş tehlikesi yaşıyor. Saygın bilim dergisi Apidologie'de yayımlanan araştırmaya göre, 1,5 dönümlük mezarlık arazisine yayılan 5,5 milyonluk bu devasa nüfus, 200'den fazla endüstriyel bal arısı kovanına eşdeğer bir büyüklük barındırıyor. Manhattan’ın insan nüfusunu bile üç kat geride bırakan bu dev koloninin keşif hikayesi ise bir üniversite öğrencisinin yol tasarrufu yapma girişimiyle başladı.

Yürüyüş Yolunda Fark Edilen Mucize: "Düzenli Madenci Arısı"

2022 yılının bahar aylarında Cornell Üniversitesi entomoloji laboratuvarına gitmek için yolunu kısaltmak ve otopark parasından tasarruf etmek isteyen lisansüstü öğrencisi Rachel Fordyce, East Lawn Mezarlığı'nın içinden geçerken çimlerin üzerinde sıra dışı bir hareketlilik fark etti. Havada ve toprak deliklerinin çevresinde binlerce arının uçuştuğunu gören Fordyce, bir kavanoza topladığı birkaç örneği danışmanı Profesör Bryan Danforth'a götürdü.

Laboratuvarda yapılan siber ve morfolojik incelemelerde, bu arıların bal arısı olmadığı; halk arasında "Düzenli Madenci Arısı" olarak tescillenen, yer altında tek başına tüneller kazarak yaşayan yabani bir tür olan Andrena regularis olduğu belirlendi. Bu arılar kolektif kovanlar kurmak yerine, aynı toprak alanında milyonlarca bağımsız yer altı yuvası açarak bir arada (agregasyon halinde) yaşamayı tercih ediyorlardı.

Özel Çadırlarla Tescillenen Sayım: 3 Milyon ile 8 Milyon Arasında Değişiyor

Çalışmanın baş yazarı Steve Hoge ve ekibi, yer altındaki bu dev nüfusu tam olarak hesaplayabilmek için "ortaya çıkış tuzakları" adı verilen yeni nesil bir siber izleme yöntemi geliştirdi.

Metrekarelik Ağ Çadırlar: Araştırmacılar, 30 Mart ile 16 Mayıstarihleri arasında mezarlığın çeşitli noktalarına çimlerin üzerine gelecek şekilde 10 adet özel ağ çadır yerleştirdi. Toprağın derinliklerinden kış uykusundan uyanıp yüzeye çıkan arılar bu çadırların tepesindeki cam kavanozlara yönlendirildi.

Yoğunluk Haritası: Tuzaklarda toplanan 3.251 böcek üzerinden yapılan matematiksel yoğunluk modellemeleri sonucunda, mezarlık altındaki toplam arı popülasyonunun asgari 3 milyon, azami ise 8 milyon birey arasında dalgalandığı, ortalama merkez nüfusun ise 5,5 milyon olduğu tescillendi.

Mezarlıklar Neden Doğal Birer Biyo-Çeşitlilik Sığınağıdır?

Bilim insanları, bu keşfin kentlerdeki eski mezarlıkların yabani hayat, nadir bitkiler, kuşlar ve memeliler için nasıl kutsal birer koruma sığınağı (mikro-rezerv) olduğunu kanıtladığını söylüyor. East Lawn Mezarlığı'nın bu dev arı kolonisine ev sahipliği yapabilmesinin 4 temel nedeni bulunuyor:

Kimyasal İlaçsız Bölge: Mezarlık arazisinde tarımsal faaliyet yapılmadığı için topraklar büyük ölçüde sentetik böcek ilaçlarından (pestisitlerden) arındırılmış durumdadır.

Kumlu Toprak Yapısı: Madenci arıları tünel kazabilmek için gevşek kumlu zeminleri tercih eder. Mezarlığın toprak haritası tamamen bu yapıya sahiptir.

Meyve Bahçelerine Yakınlık: Mezarlığa sadece 500 metre uzaklıkta bulunan geniş Cornell Meyve Bahçeleri, arılara bahar aylarında bol miktarda nektar ve polen kaynağı sunarak nüfusu beslemektedir.

Sakinlik: Toprağın pulluklarla sürülmemesi ve ağır iş makineleriyle rahatsız edilmemesi, yer altı yuvalarının 100 yıl boyunca siber bütünlüğünü korumasını sağlamıştır.

Profesör Bryan Danforth'un Tarihi Uyarısı: "Bu araştırma, yerde yuva yapan yalnız yabani arıların değerini gözler önüne seriyor. Bu canlılar, bölgenin en önemli ekonomik girdisi olan elma bahçelerinin tozlaşması ve meyve tutumu için hayati birer motordur. Eğer bu yuvalama alanlarının farkında olmazsak ve yarın bir gün birileri buraları imara açıp üzerini betonla kaplarsa, tek bir günde 5,5 milyon değerli işçiyi sonsuza dek kaybedebiliriz."

Yabani Madenci Arıları Hakkında Merak Edilen 5 Soru ve Kısa Cevaplar

1. "Düzenli Madenci Arısı" (Andrena regularis) bal arılarından farklı olarak nasıl yaşar?

Cevap: Bal arıları kovanlarda kraliçe arı liderliğinde kolektif yaşarken, madenci arıları yalnız (soliter) yaşarlar. Her dişi arı toprak altında kendi bağımsız tünelini kazar, yumurtalarını buraya bırakır ancak milyonlarca arı aynı güvenli sahayı paylaşarak dev koloniler oluşturabilir.

2. New York'taki bu dev arı kolonisinin elma üreticileri ve tarım sektörü için önemi nedir?

Cevap: Madenci arıları, erken bahar döneminde çiçek açan elma, armut ve kiraz ağaçlarının tozlaşmasında bal arılarına göre çok daha agresif ve etkilidir. Meyve tutumunu ve kalitesini doğrudan artırarak tarımsal ekonomiye dev katkı sağlarlar.

3. Bilim insanları mezarlık altındaki milyonlarca arıyı tarlalara zarar vermeden nasıl saymayı başardı?

Cevap: "Ortaya çıkış tuzakları" adı verilen metrekarelik ağ çadırları toprağın üzerine yerleştirerek, kış uykusundan çıkıp yüzeye fırlayan arı yoğunluğunu hesapladılar ve bu ortalamayı toplam arazi alanına oranlayarak tescilli sayıya ulaştılar.

4. Tarihi kayıtlara göre bu arı türü East Lawn Mezarlığı'nda ne kadar süredir barınmaktadır?

Cevap: Müze ve üniversite arşivlerindeki tarihi kayıtlara göre bu yabani arı türünün en az 1900'lerin başından beri (yaklaşık 120 yıldır) aynı mezarlık lokasyonunda kesintisiz olarak neslini sürdürdüğü tescillenmiştir.

5. Kentlerdeki eski mezarlıkların tarım ilaçlarından arındırılmış olmasının böceklere faydası nedir?

Cevap: Kimyasal ilaçlar arıların merkezi sinir sistemini felç ederek yön duygularını yok eder ve kitlesel ölümlere yol açar. Mezarlıklar ilaçlanmadığı ve sürülmediği için arı yavrularının yer altında güvenle büyümesine olanak tanır.

Türkiye genelindeki tüm yabani arı ve arıcılık üretim endekslerini, il il güncel bal, polen ve ana arı borsası fiyatlarını, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın arıcılığı ve tozlaştırıcı böcek alanlarını koruma hibe destek projelerini yakından takip etmek için Köyden Haber portalını ziyaret edebilir, tarım, hayvancılık, doğa ve bilim dünyasındaki tüm teknolojik gelişmelerden anında haberdar olabilirsiniz.

Yazar: Haber Merkezi

#TarımHaberleri #YabaniArıKeşfi #MadenciArısı #CornellUniversity #MezarlıkEkosistemi #TozlaşmaMucizesi #BiyoÇeşitlilik #New YorkDoğaKeşifleri #ArıcılıkHaberleri #KöydenHaber