Üreticilerin Dikkatine: Elazığ'da Hububatta Kök, Kök Boğazı Çürüklüğü ve Pas Hastalıklarına Karşı Acil Mücadele Dönemi!

Doğu Anadolu Bölgesi’nin en önemli tarım ve hububat üretim merkezlerinden biri olan Elazığ’da, buğday ve arpa tarlalarında rekolteyi güvence altına almak adına oldukça kritik bir döneme girildi. Bahar aylarında kent genelinde tescillenen lokal yağış rejimleri, ardından gelen ani sıcaklık dalgalanmaları ve tarlalardaki yüksek nispi nem oranı, hububat tarımının en tehlikeli mantarsal (fungal) hastalıklarını tetiklemiş durumdadır.

Elazığ İl Tarım ve Orman Müdürlüğü Bitkisel Üretim ve Bitki Sağlığı Şube Müdürlüğü uzmanları tarafından 4 Mayıs 2026 tarihinde yayınlanan resmi tescilli duyuruya göre; il genelindeki ekili alanlarda Hububatta Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü ile başta Sarı Pas ($Puccinia\ striiformis$) olmak üzere pas hastalıkları risk faktörü en üst seviyeye ulaşmıştır. İşte Elazığlı hububat üreticilerimizi, un sanayicilerimizi ve tüm çiftçilerimizi yakından ilgilendiren acil tarımsal uyarının teknik detayları, hastalık belirtileri ve yasal teknik mücadele rehberi!

Hububatı Tehdit Eden Tehlikeli Mantarsal Hastalıklar

Elazığ İl Tarım Müdürlüğü mühendisleri, tarlalarda tescilsiz bir epidemi (salgın) yaşanmaması ve büyük ekonomik kayıpların önüne geçilmesi adına üreticilerin şu iki tescilli hastalığa karşı acilen tarlalarını kontrol etmelerini bildirdi:

1. Hububatta Kök ve Kök Boğazı Çürüklüğü Hastalığı

Farklı mantar etmenlerinin ($Fusarium\ spp.$, $Bipolaris\ sorokiniana$ vb.) tescilli birleşimiyle ortaya çıkan bu hastalık, bitkinin kök ve kök boğazı dokularını istila eder.

Belirtileri: Kök boğazında tescilli bal rengi veya koyu kahverengi lekeler (lezyonlar) tescillenir.

Zararları: Sap dokusu zayıfladığı için ekinlerde tescilsiz yatmalar meydana gelir. İlerleyen evrelerde su ve besin elementi iletimi tescilli olarak kesildiği için başaklar beyazlaşır, daneler buruşuk kalır veya hiç tescillenmez.

2. Buğdayda Pas Hastalıkları (Özellikle Sarı Pas)

Halk arasında "kınacık" veya "çizgi pası" olarak da tescil edilen bu hastalık, yaprak yüzeyinde tescilli sarı renkli, püstüller halinde birbirine paralel kesikli çizgiler şeklinde tescillenir.

Zararları: Rüzgarla hızla yayılan sporlar yaprak gözeneklerini tıkayarak bitkinin tescilli fotosentez yapmasını engeller. Bu durum buğdayı erkenden kurutur ve tescilli dane dolumunu durdurarak %50'yi aşan doğrudan rekolte kayıplarına yol açar.

Hastalıklarla Mücadelede İzlenecek Tescilli Teknik Basamaklar

Hastalıkların tarlaya tamamen yerleşmesini ve başak dönemine sıçrayarak un kalitesini bozmasını engellemek adına çiftçilerimizin şu yasal ve teknik adımları izlemesi şarttır:

1.1. Tarlaların Günlük ve Titizlikle İncelenmesi:Saha Takibi.

Üreticilerimiz, buğday ve arpa tarlalarının alt-orta yapraklarını ve sap tabanlarını dikkatlice kontrol etmelidir. Saplarda kahverengi lekeler veya yapraklarda tescilli sarı pas noktaları görüldüğü an vakit kaybetmeden müdahale planlanmalıdır.

2.2. B-Reçete Sistemi Üzerinden İlaç Tedariği:Elektronik Reçete.

Zirai ilaç uygulaması yapmadan önce mutlaka Elazığ İl/İlçe Tarım Müdürlüğü uzmanlarına veya yetkili ziraat mühendislerine başvurarak, Bakanlığın yeni tescilli B-Reçete sistemi üzerinden doğru etken maddeli tescilli fungasitleri (mantar ilacı) yazdırın ve karekodlu olarak yasal BKÜ bayilerinden temin edin.

3.3. Rüzgarsız Havada Eksiksiz İlaçlama:Doğru Dozaj.

Hastalık belirtileri tescil edilir edilmez, havanın rüzgarsız ve yağışsız olduğu saatlerde (sabahın erken saatleri veya akşam serinliği) ilaçlama tescil edilmelidir. İlaçlama esnasında buğdayın tüm yeşil aksamının ve özellikle kök boğazı bölgesinin tescilli olarak ıslanmasına dikkat edilmelidir. Yağışların ve tescilli nemin devam etmesi durumunda, ilacın tescilli koruma süresine göre ikinci bir tescilli müdahale gerekebilir.

Elazığlı Çiftçilere Yönelik Tescilli Hayati Uyarılar

Kulaktan Dolma İlaç Kullanmayın: "Komşum ilaç attı" diyerek tarlanıza tescilsiz ve rastgele ilaç tescili yapmayın. Yanlış etken maddeli veya yanlış dozda kullanılan ilaçlar mantarın bağışıklık (direnç) kazanmasına yol açar ve tescilli üretim maliyetlerinizi boşa çıkarır.

Kültürel Önlemleri İhmal Etmeyin: Gelecek sezonlar için sık ekimden kaçınılmalı, dengeli azotlu gübreleme tescili tanzim edilmeli ve tescilli münavebe (nöbetleşe tarım) kurallarına mutlaka riayet edilmelidir.

Hasat Öncesi Bekleme Süresine (PHI) Uyun: Kullanacağınız tescilli fungasitin etiketinde yer alan "son ilaçlama ile hasat arasındaki tescilli süreye" yasal olarak mutlaka riayet edin. Bu durum, un ve ekmeklerimizde tescilsiz kimyasal kalıntı kalmaması adına hayati önem taşımaktadır.

Elazığ genelindeki hububat tescil kalitesini üst seviyede tutmak ve çiftçimizin emeğinin tescilli bir kazanca dönüşmesini sağlamak adına tüm üreticilerimizin ilan edilen bu tarımsal uyarıya tam tescilli uyum sağlamasını önemle rica ederiz. Tüm üreticilerimize, tarım emekçilerimize ve çiftçilerimize hastalıktan uzak, kazasız, belasız ve tescilli bol bereketli bir hasat sezonu dileriz.

Haber Merkezi / koydenhaber

#elazığtarım #hububattailaçlamauyarısı #kökvekökboğazıçürüklüğü #buğdaydasarıpas #elazığıltarım #çiftçihaberleri #tarımvehayvancılık #ziraiilaçlama #breçetetarım #buğdayhastalıkları #doğuanadolutarımları #rekoltekoruma