Bir süt sığırı çiftliğinin karlılığı , ineklerin üreme verimliliğine sıkı sıkıya bağlıdır . Mümkün olan en yüksek karı elde etmek için ineklerin mükemmel sağlıkta olması ve üretkenliklerini azaltabilecek hastalıkların ortaya çıkmasını en aza indirmeye çalışmaları gerekir.

Bu nedenle, bu hayvanların yaşamındaki en kritik dönemlerden biri , iyileşmelerine meydan okuyacak bir dizi fiziksel ve metabolik değişimin gerçekleştiği doğum sonrası dönemdir .

Bu anlamda, hayvan gebe durumdan emziren duruma geçiş yapar ve bunun sonucunda vücut kondisyonunda ve negatif enerji dengesinde kayıp olur. Bu koşullar altında, inek gebelik öncesi fizyolojik durumunu geri kazanabilmeli, tohumlama için en uygun dönemde uterus involüsyonunu tamamlamayı ve döngüsel ovaryum aktivitesini yeniden başlatmayı başarmalı ve tüm bunları yaparken yeterli süt üretimini korumalıdır.

Ayrılmış plasentanın doğumu

Normal şartlarda plasenta doğumdan sonra 8-12 saat içinde çıkarılmalıdır . Sığırlarda plasenta, kotiledonların (fetal kısım) ve uterus karunküllerinin (maternal kısım) gelişmesi ve birleşmesinden kaynaklanan plasentom adı verilen oluşumlarla karakterize edilir. Plasentanın düzgün bir şekilde ayrılması için, gebeliğin son evresinde başlayan bir dizi değişiklik meydana gelmelidir. Bu değişiklikler arasında plasentomların olgunlaşması ve yapısal, endokrin ve immünolojik değişiklikler yer alır .

Endokrin değişiklikler, azalmış alan, hipoksi ve kan basıncındaki değişiklikler gibi fetal stres faktörleri nedeniyle hipotalamus-hipofiz-adrenal ekseninin aktivasyonunu içerir. Kortizolün buna bağlı salınımı, luteolizi tetikleyen ve miyometriyal kasılmaları başlatan PGF _2α üretimine yol açar . Ek olarak, kortizol hormon metabolizmasını düzenler, böylece progesteron seviyeleri azalır ve östrojen seviyeleri artar. Dahası, fetüs doğum kanalına girdiğinde, Ferguson refleksi meydana gelir ve oksitosin ani bir şekilde salınır ve miyometriyal kasılmaya neden olur. Bu, plasentomlarda hiperemik ve iskemik durumlar arasında değişen vasküler değişikliklere neden olur. Ek olarak, serviksin açılması relaksin tarafından kontrol edilir .

Hormonal değişikliklerin yanı sıra hücresel düzeyde de birkaç değişiklik meydana gelir . Olgunlaşma ve plasentanın ayrılması sırasında annenin bağışıklık sistemi aktive olur ve gebeliğin yedinci ayında majör histokompatibilite kompleksi sınıf I'in ifadesi ve kemotaksi ve inflamatuar hücre aktivitesinde artış meydana gelir. Ayrıca, matris-metalloproteinaz enzimlerinin rol oynadığı kolajen gibi ekstraselüler matrisin belirli bileşenlerinin bozunması da önemlidir.

Ancak, 24 saat sonra fetal membranlar hala genital bölgede mevcutsa, bu tutulan plasenta olarak kabul edilir . Süt üretimi üzerindeki etkilerinin yanı sıra, bu patoloji, metritis ve endometritis ¹ gibi uterus involüsyonunu ve over siklusunun yeniden başlamasını bozan diğer uterus hastalıklarının ortaya çıkmasını kolaylaştırır ve sonuç olarak üreme verimliliğini azaltır.

Uterin involüsyonu ve yumurtalık siklusunun iyileşmesi

Buzağılamadan sonra uterusun involüsyona uğraması ve gebelik öncesi fizyolojik durumuna dönmesi gerekir. Bunun için iki olayın gerçekleşmesi gerekir: boyutta azalma ve endometriumun yenilenmesi.

Bu involüsyon miyometriyumun kasılmaları, ekstraselüler matriksin yer değiştirmesi, nekroz ve uterus karunküllerinin rejenerasyonu nedeniyle gerçekleşir. Genel olarak, bu sürecin 3-4 hafta sürdüğü ve iyi bir doğurganlık için gerekli olduğu tahmin edilmektedir.

Yumurtalık seviyesinde, ineğin tekrar döngüsel hale gelmesi için hormonal dengenin yeniden sağlanması gerekir. Buzağılamadan birkaç gün sonra, steroid hormonlarının konsantrasyonu bazal seviyelere düşer ve FSH konsantrasyonu artar ^2. İlk baskın folikül buzağılamadan yaklaşık 10 gün sonra ortaya çıkar ve 3 kaderi olabilir:

• Yumurtlama ve CL oluşumu
• Atrezi ve ikinci dalganın ortaya çıkışı.
• Yumurtalık kisti olarak kalıcılık

Kader LH atımlarının sıklığına bağlıdır , yumurtlamanın olmaması LH atımlarının yetersiz sıklığının ve düşük östradiol konsantrasyonlarının bir sonucudur. Bu bağlamda, doğum sonrası anestrus, buzağılamadan sonra belirli bir süre içinde östrus semptomlarının olmaması olarak tanımlanabilir, oysa tam olarak aynı koşullardaki normal ineklerde zaten kızgınlık görülmüştür ³ . Bir hastalık yerine, sınırlı enerji alımı, alt vücut durumu ve üreme sistemi hastalıklarını içeren suboptimal veya patolojik koşulların bir işareti veya semptomu olarak düşünülmelidir. Süt ineklerinde, düzenli östrus döngülerinin buzağılamadan sonraki 6 hafta içinde ortaya çıkması ve buzağılamadan sonraki anestrus döneminin 60 günü geçmemesi gerektiği konusunda genel bir fikir birliği vardır.

Ayrıca, östrus döngüsü sırasında östrus davranışlarının yoğunluğunun ve süresinin bireyler arasında değişebileceği unutulmamalıdır ^4. Östrusun ortaya çıkışı ve tespiti, aşağıdakiler de dahil olmak üzere çeşitli faktörlerden etkilenebilir:

• Sosyal etkileşimler: Daha büyük ve baskın inekler, daha küçük ve bağımlı hayvanların artan aktivitesini engelleyebilir.
• Çiftliğin Yönetimi: Kızgınlık tespit tekniği olarak doğrudan gözlemin etkinliği ve hassasiyeti, gözlem dönemlerinin sıklığı, süresi ve zamanlamasından etkilenir.
• Çevresel faktörler: mevsim, hava durumu, gün uzunluğu, sıcaklık ve fotoperiyot sığırların cinsel duyarlılığını ve üreme verimliliğini etkileyebilir.
• Beslenme: Yetersiz beslenme veya belirli besin eksiklikleri östrus davranışlarını etkileyebilir veya engelleyebilir.
• Genetik faktörler: Kızgınlık süresi ve kızgınlık davranışlarının yoğunluğu açısından kategori (süt ve et) ve ırk farklılıkları mevcuttur.

Doğurganlık başarısı için iyi oosit kalitesi

İnek, döngüsel aktivitesini geri kazanmasının yanı sıra gebe kalabilmek için yeterli kalitede oosit üretmelidir. Bu bağlamda, steroid hormon progesteron önemli bir rol oynar. Çok düşük progesteron konsantrasyonları (1-2 ng/mL), yumurtlamayı indüklemeye yetecek kadar olmasa da, artan LH atım sıklığıyla ilişkilidir. Bu nedenle, baskın folikülün uzun süreli baskınlığına ( kalıcılığına ) yol açabilir ve bu da gebelik oranını azaltır .

Çözüm

Uterin involüsyonu ve yumurtalık döngüsünün iyileşmesi doğum sonrası dönemde iki önemli noktadır. Plasentanın doğru şekilde ayrılması, uterusun boyutunun küçülmesi ve endometriyal rejenerasyonu ve yumurtlamanın zamanında yeniden başlaması süt çiftliklerinde üreme verimliliğinin sürdürülmesi için temel süreçlerdir. Ancak doğum sonrası hastalıkların ortaya çıkması, uygunsuz yönetim uygulamaları veya yetersiz beslenme durumu, buzağılamadan sonra üreme yolunun uygun şekilde iyileşmesini olumsuz etkileyen önemli faktörlerdir.