Tarih: 17 Eylül 2025
Okuma Süresi: 10 Dakika
Yazar: Editör
Güncelleme: 17.09.2025 – 11:15
Fidan dip kurdu (Capnodis spp.), özellikle erik, kayısı, şeftali, badem ve antepfıstığı gibi ağaçlarda kök ve kök boğazına zarar veren tehlikeli bir zararlıdır. Larva döneminde verdiği zararlar nedeniyle önlem almak ve düzenli mücadele yapmak hayati önem taşır.
Daha fazla tarım haberi ve detaylı bilgiler için Köyden Haber Tarım Sayfası ziyaret edilebilir.
Fidan Dip Kurdu Nedir?
Latince adı: Capnodis spp.
Erginleri siyah veya bronz renkli, 12-36 mm boyunda.
Larvaları sarımsı renkten beyaza dönen 70 mm’ye kadar büyüyen yumuşak ve yassı yapıda.
Halk arasında kök kurdu veya ağaç kök kurdu olarak bilinir.
Köklerin içine gizlenerek kimyasalların etkisini azaltır.
Fidan Dip Kurdu Türleri Nelerdir?
Tarım ve Köyişleri Bakanlığı verilerine göre Türkiye’deki başlıca türler:
| Tür Adı | Ana Zarar Gördüğü Bitki |
|---|---|
| Erik dipkurdu (C. carbonaria Klug) | Erik |
| Antepfıstığı dipkurdu (C. cariosa Pall) | Antepfıstığı |
| Kavak dipkurdu (C. miliaris Klug) | Kavak |
| Fidan dipkurdu (C. porosa Klug) | Fidanlar |
| Küçük dipkurdu (C. tenebricosa Oliv) | Çeşitli meyveler |
| Kiraz dipkurdu (C. tenebrionis L.) | Kiraz |
Erginler gri/beyaz noktalı zemin üzerinde siyah desenler taşır, kanatlarında beyaz çukurcuklar bulunur ve düz hat üzerinde uçarlar.
Fidan Dip Kurdu Bitkilere Nasıl Zarar Verir?
Larvalar kök kabuğu altında galeri açar ve talaş/dışkı ile doldurur.
Beslenme ağacın büyümesini durdurur, güçsüzleştirir.
Zayıflayan ağaçlar hastalık ve diğer zararlılara açık hale gelir.
Dişi fidan dip kurdu 1000–2000 yumurta bırakabilir.
Larvaların gelişimi 6–18 ay sürer.
Belirtiler:
Oval delikler kök boğazında
Taze sürgünlerin kemirilmesi
Toprak yüzeyinde larvaların varlığı
Fidan Dip Kurdu ile Nasıl Mücadele Edilir?
Kültürel Önlemler
Ağaç altındaki yüksek ot ve çalıların temizlenmesi.
Sulama ve gübrelemede dikkatli olunması.
Gövdeye kireç badanası uygulamak (kabuklu bit yoksa).
Mekanik Önlemler
Erginlerin sabah ve akşam toplanması.
Dökülen yaprak ve sapların toplanması.
Kimyasal Önlemler
Mayıs ayından itibaren gözlem yapılarak, zararlı varsa ilaçlama.
Haziran, Temmuz, Ağustos aylarında kök boğazı çevresine her 15 günde bir uygulama.
Kullanılacak ürünler Bakanlık onaylı olmalı.
1 metre yüksekliğe kadar gövde ve 1 metre çapa kadar kök boğazı ilaçlanmalı.
Mücadele Süresi: Ortalama 2 yıl, sonuçlar 1 yılda gözlemlenebilir.
Daha fazla mücadele bilgisi ve tarım ürünleri için Tarfin uygulamasına göz atabilirsiniz.
Capnodis Nedir?
Sert kabuklu, kanatlı bir böcek.
Kök boğazı ve toprak altına zarar verir.
Ölü taklidi yapabilir, saklanabilir.
Renk: Siyah/bronz, gri/beyaz desenli zemin üzerinde siyah desenler.
Ergin boyutu: 12-36 mm, larva boyutu: 3-70 mm.
Fidan dip kurdu hangi ağaçlara zarar verir?
Erik, kayısı, şeftali, badem, antepfıstığı, elma ve kiraz.
Larvaları ne kadar süreyle aktif kalır?
Genellikle ilkbahardan kışa kadar beslenirler.
Fidan dip kurdu ile mücadele ne kadar sürer?
Ortalama 2 yıl; gözle görülür sonuçlar 1 yıl içinde alınabilir.
Kimyasal mücadelede hangi dönem ideal?
Haziran, Temmuz ve Ağustos ayları, kök boğazı ilaçlaması.
Kültürel önlemler nelerdir?
Ağaç altı temizliği, yabani ot kontrolü, sulama ve gübreleme düzeni.
Mekanik mücadele nasıl yapılır?
Erginleri toplayıp öldürmek, dökülen yaprak ve sapları temizlemek.
Capnodis larvası neye benzer?
Yassı, sarımsı renkten süt beyaza dönen, 70 mm’ye kadar büyüyen yumuşak larva.
Yumurtalarını nereye bırakır?
Kabuk çatlakları, kuru toprak veya taş altına.
Ergin Capnodis nasıl görünür?
Siyah/bronz renkte, kanatlarında beyaz çukurcuk ve desenler taşıyan 12-36 mm böcek.
Doğal düşmanları nelerdir?
Hindi, tavuk, serçe ve karga gibi hayvanlar.
