İstanbul'da toplu taşıma kullanan ve uzun süredir "İstanbulkart'ta 30 yaş sınırı kalktı mı?" sorusunun cevabını merakla bekleyen öğrenciler için müjdeli haber geldi. İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Meclisi'nin 30 yaş ve üzeri öğrencilerin indirim oranlarını %10'a düşürme kararı, İstanbul 2. İdare Mahkemesi tarafından iptal edildi. Bu karar, 30 yaş üstü öğrencilerin de diğer öğrencilerle eşit indirimli İstanbulkart tarifesinden yararlanmasının önünü açtı.
Mahkeme Neden Yaş Sınırını İptal Etti?
İstanbul 2. İdare Mahkemesi, İBB Meclisi'nin 11 Temmuz 2024 tarihli kararını hukuka aykırı buldu. Mahkeme gerekçeli kararında, 30 yaş üstü öğrencilere uygulanan farklı muamelenin kamu yararını aşan bir eşitsizlik oluşturduğuna dikkat çekti. Kararda öne çıkan önemli noktalar şunlar:- Eşitlik İlkesi Vurgusu: Mahkeme, sadece yaşa dayalı bir indirimin eğitim hakkını ve eşitlik ilkesini zedelediği görüşünü benimsedi. Öğrenciler arasında açık öğretim, örgün öğretim ayrımı yapılmaksızın veya bireylerin istihdam durumu ya da gelir seviyesi değerlendirilmeksizin sadece yaş kriterine dayalı bir kısıtlama getirilmesinin adil olmadığı belirtildi.
- Kamu Yararı ve Bireysel Haklar Dengesi: Kararda, kamu yararı ile bireysel haklar arasında adil bir dengenin kurulamadığı ve uygulamanın bu haliyle hukuka uygun olmadığı ifade edildi. Mahkeme, yaşa dayalı ayrımcı indirimi iptal ederek, 30 yaşından büyük öğrencilerin de diğer öğrencilerle eşit haklara sahip olması gerektiğini vurguladı.
- Somut Gerekçe Eksikliği: İBB Meclisi ve UKOME'nin ilgili komisyon raporlarının incelenmesi sonucunda, farklı muameleye yönelik somut bir neden bulunamadığı kararda özellikle belirtildi.
Süreç Nasıl İşledi? AK Parti'den Gelen Hukuki Hamle
Bu önemli kararın arkasında, AK Parti İBB Meclis Grup Sözcüsü Murat Türkyılmaz tarafından 2024 yılı Ağustos ayında açılan dava bulunuyor. Öğrenci hakları açısından büyük önem taşıyan bu dava, binlerce 30 yaş üzeri öğrencinin mağduriyetinin giderilmesi adına kritik bir rol oynadı. Yargı süreci, öğrenciler arasında "İstanbulkart yaş sınırı iptal mi edildi?" ve "30 yaş üstü öğrenci akbili düzenlemesinde karar çıktı mı?" gibi soruların yoğun bir şekilde araştırılmasına neden olmuştu.30 Yaş Üstü Öğrenciler İçin Ne Değişti?
Mahkeme kararı ile birlikte, 30 yaş üstü öğrencilere uygulanan %10'luk sınırlı indirim uygulaması tamamen sona erdi. Artık 30 yaşını doldurmuş olan öğrenciler de, diğer tüm öğrenciler gibi tam indirimli öğrenci İstanbulkart tarifesinden yararlanabilecek. Bu durum, özellikle yüksek lisans, doktora yapan veya ikinci üniversite okuyan pek çok öğrenci için finansal bir rahatlama anlamına geliyor.Öğrenci İndirimlerinde Eşitlik İlkesi
Bu mahkeme kararı, sadece İstanbulkart özelinde değil, genel olarak eğitim hakkı ve eşitlik ilkesi açısından da önemli bir emsal teşkil ediyor. Öğrenci olmanın getirdiği hakların yaşa bağlı olarak kısıtlanmasının hukuka aykırı bulunması, gelecekte benzer ayrımcı uygulamaların önüne geçilmesi adına güçlü bir sinyal niteliğinde. Öğrencilerin sosyo-ekonomik durumları veya eğitim türleri gibi faktörler göz ardı edilmeksizin, sadece yaş kriterine göre yapılan bir ayrımcılığın hukuki dayanağının olmadığı bu kararla tescillenmiş oldu.- İstanbulkart 30 yaş sınırı kalktı mı? Evet, İstanbul 2. İdare Mahkemesi kararıyla 30 yaş sınırı kaldırıldı.
- 30 yaş üstü öğrenciler indirimli İstanbulkart alabilir mi? Evet, mahkeme kararı sonrası 30 yaş üstü öğrenciler de tam indirimli öğrenci İstanbulkart'ından faydalanabilecek.
- 30 yaş üzeri öğrenci akbili düzenlemesi iptal edildi mi? Evet, İBB Meclisi'nin 30 yaş üzeri öğrencilere indirim kısıtlaması getiren kararı mahkeme tarafından iptal edildi.
- İstanbulkart öğrenci indirimleri herkese eşit mi oldu? Evet, 30 yaş sınırı kalktığı için tüm öğrencilerin indirimli İstanbulkart tarifesinden eşit şekilde yararlanması sağlanmış oldu.
- Mahkeme kararı ne zaman çıktı? İstanbul 2. İdare Mahkemesi'nin bu konudaki kararı yakın zamanda çıktı ve 30 Temmuz 2025 tarihinde güncellenerek duyuruldu.
- Kararın gerekçesi neydi? Mahkeme, yaşa dayalı ayrımcılığın eğitim hakkını ve eşitlik ilkesini zedelediği, kamu yararını aşan bir eşitsizlik oluşturduğu gerekçesiyle kararı iptal etti.
- Bu kararı kimler açtığı davayla sağladı? AK Parti İBB Meclis Grup Sözcüsü Murat Türkyılmaz tarafından açılan dava sonucunda bu karar alındı.
- %10 indirim uygulaması devam edecek mi? Hayır, 30 yaş üstü öğrencilere uygulanan %10'luk sınırlı indirim uygulaması tamamen sona erdi.
- Açık öğretim öğrencileri de bu düzenlemeden yararlanabiliyor mu? Mahkeme, açık öğretim ve örgün öğretim ayrımı yapılmadığını belirttiği için, açık öğretim öğrencileri de bu karardan faydalanabilecek.
- Bu kararın İstanbulkart yenileme veya başvuru sürecine etkisi olacak mı? Bu karar, 30 yaş üstü öğrencilerin indirimli İstanbulkart başvurularında veya mevcut kartlarının kullanımında tam indirimli tarifeden yararlanmalarını sağlayacak.
